Monday, April 15, 2013

Μεγάλες εξελίξεις στην αγορά χρυσού

Δεν είχα σκοπό να ξαναγράψω για το χρυσό τόσο σύντομα, ειδικά όταν υπάρχουν πολλά άλλα θέματα που αξίζουν της προσοχής μας. Ωστόσο, έτυχε να δεχτώ μια σημαντική ερώτηση-παρατήρηση από αναγνώστη, την οποία θα τη δούμε στη συνέχεια, και επίσης σήμερα έχουμε μια σημαντικότατη πτώση στην ισοτιμία του, με το χρυσό να πέφτει κάτω από τα 1400$/ουγγιά, που με εξωθεί να γράψω αυτό το άρθρο.

- Μερικοί βέβαια θα λένε τα γνωστά ότι τάχα "ο χρυσός είναι φούσκα", μπλα, μπλα, μπλα (τα ίδια λένε από την αρχή της κρίσης, πχ εδώ βλέπουμε άρθρο του CNN από το 2008, όταν δηλαδή πρωτοξέσπασε η κρίση, να μας λέει ότι "σιγά μην ξεπεράσει ο χρυσός τα 1000$/ουγγιά"!!!). Γενικά, οι περισσότεροι δε θέλουν να αναγνωρίσουν την πραγματικότητα, ότι δηλαδή ότι όλες αυτές οι πιστώσεις που έχουν δωθεί (ομόλογα, δάνεια, πληθωριστικό νόμισμα, κτλ) ΔΕΝ μπορούν να αποπληρωθούν πλήρως, άρα είτε θα πρέπει να κηρυχθεί στάση πληρωμών/πτώχευση/χρεωκοπία, είτε θα πρέπει να τυπωθούν αμύθητα ποσά πληθωριστικού χρήματος ώστε να καλυφθούν όλες αυτές οι ζημιές. Οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους κάνουν αυτό ακριβώς το πράγμα, ώστε να διασώσουν τις χρεωκοπημένες τράπεζες που χορήγησαν όλες αυτές τις πιστώσεις, αλλά και τα κράτη που και αυτά εξέδωσαν ένα σωρό ομόλογα που τώρα δεν μπορούν να αποπληρώσουν (αλήθεια, έχετε δει τα χρέη που έχουν συσσωρεύσει οι ΗΠΑ;).

- Μερικοί άλλοι όμως, θα αναρωτιούνται πώς είναι δυνατόν τα νομίσματα να πληθωρίζονται μέχρι αηδίας, και παρόλα αυτά η ισοτιμία του χρυσού να μην έχει εκτοξευτεί (βέβαια, τα τελευταία 10 χρόνια, η ισοτιμία του χρυσού έχει όντως ανέβει πολύ, ωστόσο δεν έχει ανέβει και τόοοσο πολύ, άσε που όλο κάνει κάτι τέτοια "σκαμπανεβάσματα").

Εμείς βέβαια έχουμε εξηγήσει εδώ και χρόνια το σύστημα του paper gold, που πληθωρίζει την ισοτιμία του χρυσού και τον κρατά υπό έλεγχο, όπως επίσης πρόσφατα είδαμε και την απόφαση της Γερμανίας-ευρωζώνης να πάψει να στηρίζει αυτό το σύστημα του paper gold με τη "συμφωνία της Ουάσινγκτον".

Αυτό είπαμε ότι θα οδηγήσει στην κατάρρευση του paper gold, και άρα τότε δε θα έχουμε σκαμπανεβάσματα, αλλά μια απότομη πτώση στην τιμή του χρυσού, που θα "ξεφορτώνεται" το πλασματικό κομμάτι του, και θα μείνει μόνο ο πραγματικός χρυσός. Στη συνέχεια, μέσα σε εντελώς σύντομο διάστημα, η ισοτιμία θα βρεθεί σε πολύ μεγαλύτερο επίπεδο έναντι του δολαρίου, που θα έχει αχρηστευτεί χωρίς το paper gold να κρατά τον χρυσό σε μια "αποδεκτή" ισοτιμία με αυτό, που όμως είναι εντελώς εικονική και δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα.

Ιδού ένα απόσπασμα από το πως εξηγούσε ο Μαρξ το σύστημα της πίστωσης και των "διαστρεβλωμένων τιμών" που προκαλούνται στον καπιταλισμό, μέσω ενός σχετικού άρθρου του Ριζοσπάστη:
Πίσω από κάθε κρίση βρίσκεται πάντα και μόνο το συνεχές κυνήγι της κερδοφορίας. Η βασική αντίθεση του συστήματος, που θέλει τους εργάτες και τα άλλα εργαζόμενα στρώματα να παράγουν τον πλούτο της κοινωνίας και αυτός, στο τέλος, να «ανήκει» σε μια χούφτα εκμεταλλευτές. Το κέρδος που τσεπώνουν, όμως, ποτέ δεν τους φτάνει, γι' αυτό «σπρώχνουν» την παραγωγή σε υψηλότερα επίπεδα. Και όταν αυτή στομώνει, επειδή δεν απορροφώνται τα εμπορεύματα παραγωγής, για να μην ξεσπάσει η κρίση αυξάνουν τα δάνεια των τραπεζών. Κι όταν κι αυτά δε βελτιώνουν την κατάσταση, φτιάχνουν μετοχές-χαρτιά και τις «παίζουν» στα χρηματιστήρια. Και όταν αυτά εξαντλούν τα κλασικά όριά τους, τότε δημιουργούν τα χρηματιστηριακά παράγωγα, τα συμβόλαια μελλοντικής εκτέλεσης, κ.ο.κ. 
Βέβαια, όπως λέει ο Μαρξ, πολύ πριν ο Αλ. Αλαβάνος ανακαλύψει τον καζίνο-καπιταλισμό, αποτέλεσμα όλης αυτής της διαδικασίας είναι ότι «όλα εδώ φαίνονται διαστρεβλωμένα, γιατί σ' αυτόν τον χαρτόκοσμο δεν εμφανίζονται πουθενά η πραγματική τιμή και οι πραγματικοί συντελεστές της» («Το Κεφάλαιο», τόμος 3 σελ. 618). Οσο το πολυδαιδαλώδες αυτό σύστημα των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών χρηματοδοτείται και λειτουργεί, οι εκπρόσωποι της πλουτοκρατίας εμφανίζονται ικανοποιημένοι. Οταν διακοπεί η εύρυθμη χρηματοδότησή του (όπως έγινε με τα στεγαστικά δάνεια στις ΗΠΑ) και καταρρέει, τότε τα παπαγαλάκια ανακαλύπτουν τον καζίνο-καπιταλισμό. 
Το πρόβλημα, σε κάθε περίπτωση, δεν είναι πρόβλημα των χρηματιστηρίων και των διαφόρων κερδοσκοπικών παιχνιδιών σε αυτά. Αυτά δεν εμφανίστηκαν από μόνα τους, αλλά υπάρχουν ως αποτέλεσμα της έμφυτης τάσης του κεφαλαίου να αναζητά τρόπους για μεγαλύτερο κέρδος. Το πρόβλημα της κρίσης που βρίσκεται σε εξέλιξη, δεν είναι ο τρόπος που γίνονται οι χρηματοπιστωτικές συναλλαγές ως τέτοιες, αλλά το γεγονός ότι «όλο το τεχνητό σύστημα επέκτασης με το στανιό του προτσές της αναπαραγωγής δεν μπορεί να θεραπευτεί με το ότι κάποια τράπεζα, με τα χαρτονομίσματά της χορηγεί σ' όλους τους απατεώνες το κεφάλαιο που τους λείπει» (στο ίδιο). 
Θεραπεία από τις οικονομικές κρίσεις μπορεί να βρεθεί μόνο στην ανατροπή των σχέσεων που διαμορφώνονται σ' αυτό που λέμε προτσές της παραγωγής. Στην κοινωνικοποίηση των μέσων της και στη σχεδιοποιημένη ανάπτυξη της οικονομίας συνολικά προς όφελος του συνόλου των εργαζομένων. Σε κάθε άλλη περίπτωση, οι κρίσεις θα είναι παρούσες και όσο περνάει ο καιρός θα είναι εντονότερες. Και σε εύρος και σε βάθος.
Όπως λοιπόν πολύ ωραία μας εξηγεί ο Μαρξ, οι καπιταλιστές δίνουν ολοένα και περισσότερη πίστωση, ώστε να χορηγήσουν σε όλους τους απατεώνεςτο κεφάλαιο που τους λείπει, και αυτή η διαδικασία δημιουργεί έναν "χαρτόκοσμο", όπου όλες οι τιμές εμφανίζονται διαστρεβλωμένες!

Σήμερα μάλιστα, δεν ισχύει πλέον και ο κανόνας του χρυσού, οπότε και τα νομίσματα μιας κεντρικής τράπεζας είναι και αυτά πίστωση, μιας και η κεντρική τράπεζα μπορεί να μοχλεύσει τα αποθέματα χρυσού της όπως είχαμε εξηγήσει και εδώ. Είχαμε μάλιστα τότε πει ότι η πίστωση ουσιαστικά βασίζεται στο αν ο πιστωτής σε εμπιστεύεται ή όχι για να δημιουργήσεις πραγματικό πλούτο στο μέλλον ή όχι. Αν σε εμπιστεύεται, τότε σε δανείζει, και όταν εσύ παράγεις πλούτο, τον ξεπληρώνεις, αλλιώς υπάρχει πρόβλημα.
Παράλληλα, είναι μοχλευμένος και ο χρυσός, μέσω του συστήματος του paper gold.

Δηλαδή:

- Το δολάριο κρατιέται ψηλότερα από την πραγματική τιμή του, βάση μιας υπόσχεσης ότι τάχα η Αμερική στο μέλλον θα παράγει πολύ πλούτο για να ξεπληρώσει όλους αυτούς που τώρα την εμπιστεύονται και επενδύουν σε δολάρια, κρατικά ομόλογα, κτλ. Αυτό όμως δε θα γίνει, οπότε τελικά η πίστωση κάποια στιγμή θα κοπεί. Και τότε το δολάριο θα χάσει ένα τεράστιο μέρος της αξίας του, που σήμερα βασίζεται σε αυτή τη μελλοντική υπόσχεση πλούτου.

- Ο χρυσός κρατιέται χαμηλότερα από την πραγματική τιμή του, διότι μέσω του Paper gold οι καπιταλιστές τον έχουν πληθωρίσει. Δηλαδή ουσιαστικά μέσω του paper gold, μας λένε ότι τάχα "ο χρυσός δεν είναι και τόσο σπάνιος όσο νομίζετε, υπάρχει σε πολύ μεγάλες ποσότητες, και άρα δεν αξίζει και τόσο πολύ".

Όμως, στην πραγματικότητα, ο χρυσός ήταν και είναι σπάνιος - αν δεν ήταν, δε θα ήταν καλή επιλογή για "υπερεμπόρευμα", και δε θα είχε προτιμηθεί.

Σήμερα, κάθε μέρα διακινούνται στις αγορές, σε καθημερινή βάση, μεγαλύτερες ποσότητες χρυσού απ' ότι συνολικά υπάρχουν στον κόσμο, λόγω του paper gold!

Ένας αναγνώστης με ρώτησε στο προηγούμενο άρθρο μου:

"Η ερώτησή μου είναι, όσον αφορά τα paper golds, αυτά με ποιά ακριβώς λογική τα μοχλεύουν; Με βάση τον χρυσό που περιμένουν να εξορυχθεί ας πούμε; Τι είδους μελλοντική υπόσχεση πουλάνε σ'αυτή τη περίπτωση;"

Εδώ η απάντηση:

Ναι, ο χρυσός που θα εξορυχθεί είναι βασικό κομμάτι.

Κανονικά αυτό θα άξιζε ένα μεγάλο ποστ από μόνο του, διότι θα ήθελα να δείξω ότι σε αντίθεση με το χρυσό, τα ορυχεία ΔΕΝ θα τα πάνε και πολύ καλά (το πιθανότερο είναι να κρατικοποιηθούν στο μέλλον λόγω της μεγάλης στρατηγικής σημασίας που θα έχει ο χρυσός).

Ο λόγος που τα ορυχεία δε θα τα πάνε καλά, είναι διότι επειδή ακριβώς "συμμετέχουν" στο "παιχνίδι" του paper gold, έχουν από πριν συμφωνήσει να πουλήσουν το χρυσό τους σε μια προκαθορισμένη τιμή, και άρα αν (όταν) η τιμή του χρυσού αρχικά πέσει κατακόρυφα λόγω της διάλυσης του paper gold, και μετά ανέβει ακόμα πιο κατακόρυφα, τότε τα ορυχεία θα βρεθούν σε δύσκολη θέση (διότι έχουν από τώρα συμφωνήσει να πουλήσουν το χρυσό που θα βγάλουν με βάση τις σημερινές τιμές!).

Δείτε τώρα δύο άρθρα, που δείχνουν ότι τα ορυχεία έχουν ήδη πρόβλημα, διότι έχουν συμφωνήσει να πουλήσουν χρυσό πχ στα 1200-1300$/ουγγιά, και ήδη αυτές τις μέρες που η τιμή του πέφτει, δε βγάζουν αρκετό κέρδος για να είναι κερδοφόρα και να συνεχίσουν τη λειτουργία τους:

Miners Crushed as Gold Sell-Off Accelerates
As gold prices extended their decline on Monday, investors dumped shares of gold miners on worries over their profitability as the yellow metal traded near a two-year low.
"We've traded gold for nearly four decades and we've never… ever… ever… seen anything like what we've witnessed in the past two trading sessions," Dennis Gartman, the editor of The Gartman Letter said in a note on Monday.
"As you get closer to the cash cost production for gold, which is around $1,200 an ounce, people get nervous," Jonathan Barratt, founder of Barratt's Bulletin told CNBC. 
Gold miners have struggled to find favor with investors over the past year, due to their declining profitability in the face of rapidly escalating operational costs and poor performance of the precious metal
Και εδώ κάτι ακόμα, με τη Barrick, τη μεγαλύτερη εταιρεία εξόρυξης χρυσού στον κόσμο να εμφανίζεται πολύ προβληματισμένη, όπως βέβαια και όλοι οι υπόλοιποι:
Reflecting on the recent BMO Metals & Mining conference, Don explained that, “The new CEO of Barrick…promised that after they complete their last big project, which will be done in two years—they’re not going to be developing any new mines for a long time. You never once heard that kind of statement being made at a conference from 2003 to 2012…
Don further added that, “I have not seen such despair and cynicism like this before…I’ve been going to conferences for so long, and [in the past] there would be doubt expressed. But not the kind of throwing in of the towel which permeated this conference…[However], the old saying is that it’s always darkest just before the dawn…
Την ίδια ώρα βέβαια που γίνονται αυτά στην παγκόσμια αγορά χρυσού και μεταλλείων, στην Ελλάδα το ελληνικό κράτος:
  • ξεπούλησε για ένα κομμάτι ψωμί στο γνωστό ολιγάρχη Μπόμπολα και σε μια ξένη εταιρεία τα κοιτάσματα χρυσού της Χαλκιδικής, χωρίς να διεκδικεί καν ένα σοβαρό χρηματικό αντίτιμο
  • έγραψε στα παλιά του παπούτσια τα περιβαλλοντολογικά κόστη χωρίς να ζητάει καμία ελάχιστη έστω εγγύηση για το τι θα απογίνει στα δάση της περιοχής
  • έχει φλομώσει τους κατοίκους που αντιδρούν στο ψέμα μέσω των κυρίαρχων ΜΜΕ, στα χημικά, στο ξύλο και στην ωμή τρομοκρατία, που πλέον ανοιχτά αντιγράφει μεθόδους μαφιόζων παρά οτιδήποτε άλλο. Δείχνει έτσι και το πως θα αντιδρά από εδώ και πέρα σε τυχόν κινητοποιήσεις, καθώς το καθεστώς σκληραίνει και "κινεζοποιείται" και στον τομέα της καταστολής, ώστε να επιβάλλει τελικά τη γενικότερη "κινεζοποίηση" του εργάτη. Οφείλουμε πάντως να θέσουμε και τους ντόπιους κατοίκους προ των ευθυνών τους, διότι τώρα παλεύουν ηρωικά και καλά κάνουν, αλλά λίγους μήνες πριν...είχαν ψηφίσει σε μεγάλο ποσοστό αυτούς που τώρα τους χτυπάνε αλύπητα. Είναι και αυτό μια μεγάλη αλήθεια, που πρέπει να ακουστεί και να διορθωθεί στο μέλλον
  • υπόσχεται μερικές βραχυπρόθεσμες θέσεις εργασίας, προσπαθώντας έτσι να πάρει μερικούς εργάτες με το μέρος του, καθώς η ανεργία εξωθεί πάντα κάποιους εργάτες να δέχονται να κάνουν οτιδήποτε για να βρουν δουλειά. 
Η ειρωνεία είναι βέβαια ότι μετά από όλα αυτά, ίσως τελικά να πλησιάζουμε σε μια ιστορική καμπή, που θα οδηγήσει στο προσωρινό πάγωμα της εξόρυξης χρυσού σε παγκόσμια κλίμακα, ή έστω στη μεγάλη μείωση της εξόρυξης, διότι οι τιμές πέφτουν και δε θα συμφέρει να βγάλουν το χρυσό από το έδαφος. Και όταν ξανανέβουν οι τιμές, και μάλιστα πολύ, ο χρυσός θα έχει πλέον ξαναπάρει κεντρική θέση στην παγκόσμια οικονομία, και άρα πιθανότατα τα ορυχεία θα αρχίσουν να κρατικοποιούνται, διότι τα κράτη θα θέλουν να ελέγξουν αυτά την παραγωγή. Βέβαια, πάντα θα υπάρχουν και ολιγάρχες τύπου Μπόμπολα ή και μεγαλύτεροι...Όπως και πολιτικάντηδες που θα δωροδοκούνται ώστε να χαρίζουν πράγματα στους ολιγάρχες...

Τέλος πάντων, δείτε τώρα δύο διαγράμματα που δείχνουν το εξής απλό γεγονός: Το πρώτο δείχνει ότι όσοι ιμπεριαλιστές έχουν χρήμα για ξόδεμα (πχ Κίνα, Ρωσία, κτλ) αγοράζουν χρυσό σαν τρελές, αλλά βέβαια αγοράζουν μόνο ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ χρυσό για τα αποθεματικά τους, και όχι paper gold. Επίσης, διτε στο δεύτερο διάγραμμα ότι η Κίνα είναι πλέον η #1 χώρα στην εξόρυξη χρυσού παγκοσμίως, και μάλιστα η Κίνα έχει δια νόμου αποφασίσει να κρατήσει για τον εαυτό της όλο το χρυσό που εξορύσσει, χωρίς να εξάγει τίποτα. Δηλαδή η Κίνα όχι μόνο αγοράζει πραγματικό χρυσό στην αγορά, αλλά κρατά και τα (τεράστια) κοιτάσματα χρυσού που εξορύσσει:



Central Banks Bought More Than $3B In Gold In 2013: UBS
Gold has been on a definite downtrend since last October, with bullion falling a dramatic 5.1% in February alone.  As prices have dropped and investors lost faith, central banks have been on the opposite side of the trade, gobbling up bullion at a rate of 27-metric tons a month, according to UBS’ gold expert Edel Tully.
Την ίδια ώρα που οι κεντρικές τράπεζες, ειδικά η Κίνα και η Ρωσία, αγοράζουν πραγματικό χρυσό,βλέπουμε ότι δεν πολυαγοράζουν πλέον τα κρατικά ομόλογα των ΗΠΑ. Γιατί άραγε; Μήπως διότι το βλέπουν ότι τα ομόλογα αυτά δε μπορούν να εξοφληθούν; (λέω εγώ τώρα).

Στο παρακάτω διάγραμμα βλέπουμε ότι οι ΗΠΑ τυπώνουν ολοένα και περισσότερα ομόλογα, για να καλύψουν τα ολοένα και μεγαλύτερα χρέη τους, αλλά η Κίνα...μειώνει τα ομόλογα που κατέχει (πρέπει να πληρώσει με δολάρια για το χρυσό που αγοράζει, έτσι δεν είναι :-) )


Don't Count on China to Bail Out the U.S. 
Beijing's net investment in U.S. Treasurys over the past two years is essentially zero.
With the U.S. likely to continue running substantial deficits, Americans wonder if China is going to continue buying up U.S. Treasurys.  The short answer is yes, China will continue to buy U.S. Treasurys—but Beijing will not likely finance America's mounting deficits and debt. 
 Αφού όμως η Κίνα δεν θέλει πλέον τα αμερικανικά ομόλογα, ποιος τα θέλει; Ποιος τα αγοράζει;

Η απάντηση είναι απλή: Κάποια ομόλογα τα αγοράζει η Ιαπωνία, που είναι σύμμαχος των Αμερικάνων και τυπώνει και αυτή λεφτά με τη σέσουλα, και κάποια ομόλογα δεν τα αγοράζει κανείς, και η Αμερική αναγκάζεται να τυπώνει δολάρια ώστε να αγοράζει η ίδια τα ομόλογα της με τα πληθωριστικά αυτά νομίσματα (αυτός είναι ο μηχανισμός που εκτυπώνονται τα πληθωριστικά δολάρια)

Όπως βλέπουμε, η Ιαπωνία αύξησε κατά πολύ τα αμερικανικά ομόλογα που κατέχει, για να βοηθήσει την Αμερική ("κράτα με να σε κρατώ"). Βέβαια, πλέον ακόμα και οι Financial Times έγραψαν άρθρο με τίτλο "Japan sets course for hyperinflation", δηλαδή "η Ιαπωνία βρίσκεται στο δρόμο για υπερπληθωρισμό", αλλά εντάξει μωρέ, ας μην ασχολούμαστε με αυτά

Μάλιστα, σε ότι αφορά τα δολάρια που τυπώνει η Αμερική για να χρηματοδοτεί τα "τοξικά χρέη" της, πριν δύο μήνες βρήκε στην επιφάνεια ότι...η FED μέσα στο 2013 έχει τυπώσει τόσο πολύ χρήμα, που έχει αγοράσει όλα τα νέα ομόλογα που έχει εκδώσει το κράτος μέσα στο έτος, και ακόμα παραπάνω!

So far this calendar year, the Federal Reserve has bought up more U.S. government debt than the U.S. Treasury has issued.  On Dec. 31, the total debt of the U.S. government was $16.4327 trillion and then-Treasury Secretary Tim Geithner announced that the government had hit what was then the legal debt limit. Last week, however, Congress enacted a law to suspend the federal government debt limit until May 18, 2013, and allow the administration to resume increasing the debt.

Όπως έχουμε ξαναγράψει και παλιότερα, η Αμερική έχει έναν παλιό νόμο, που δεν επιτρέπει στο χρέος να αυξηθεί πάνω από ένα συγκεκριμένο όριο. Αν το χρέος αυξηθεί παραπάνω από αυτό το όριο, τότε το κράτος είναι νομικά υποχρεωμένο να κηρύξει χρεωκοπία. Οπότε η κυβέρνηση απλά περνάει τη μία τροπολογία μετά την άλλη, ώστε να αυξάνει διαρκώς το όριο αυτό, και να συνεχίζει να τυπώνει χρήμα για να χρηματοδοτεί τις τρύπες στους ισολογισμούς της. Και όταν το χρέος φτάνει στο νέο, αυξημένο όριο, ξαναψηφίζουν άλλη μια νέα τροπολογία, που αυξάνει ακόμα περισσότερο το όριο, κτλ, κτλ, κτλ (φαύλος κύκλος).

Νομίζετε ότι δεν το ξέρουν όλα αυτά οι υπόλοιποι; 

Και βέβαια το ξέρουν, και ως "δώρο-έκπληξη" σας έχω ένα απόσπασμα από ένα παλιό κυβερνητικό έγγραφο της Αγγλίας, που ήταν απόρρητο και πρόσφατα έγινε declassified (δηλαδή δώθηκε στη δημοσιότητα). Το έγγραφο αυτό υπάρχει στο site του ιδρύματος της Margaret Thatcher (χωρίς πλάκα), κλικάρωντας εδώ. Το έγγραφο απλά καταγράφει τα όσα συζήτησαν οι πρόεδροι της Αγγλίας και της Γαλλίας λίγο μετά την κατάργηση του "κανόνα του χρυσού" από τις ΗΠΑ την δεκαετία του 1970, και από τη σελίδα 15 και μετά είναι πολύ "ζουμερό". 

Για να μη σας κουράζω παραπάνω, έχω βάλει μια μικρή φωτογραφία από το πιο σημαντικό απόσπασμα, όπου αναφέρεται ότι οι υπόλοιπες κυβερνήσεις ήξεραν από τότε ότι το δολάριο κρατιέται ψηλά με τεχνητά μέσα από τους Αμερικάνους, που χρησιμοποιούν την μεγάλη πολιτική τους δύναμη για να αγνοήσουν τα οικονομικά τους προβλήματα (εμπορικά ελλείμματα, χρέη, κτλ).

Επίσης, αναφέρει ότι "κανονικά θα έπρεπε" οι Ευρωπαίοι και οι άλλοι να αντιδράσουν, όμως δεν ήθελαν τότε να προκαλέσουν μια μεγάλη νομισματική κρίση, με απροσδιόριστες συνέπειες. Οπότε το βούλωσαν.

Σήμερα όμως η Αμερική έχει παρακμάσει σε σχέση με τότε, και παράλληλα τα χρέη και τα εμπορικά της ελλείμματα είναι ακόμα πιο μεγάλα. Την ίδια ώρα, ο υπόλοιπος κόσμος δε γουστάρει πλέον  paper gold, και έχει και ένα πιθανό αντικαταστάτη, το ευρώ. Για να δούμε λοιπόν πως θα εξελιχθεί...